Πειραιάς. Άποψη της γραμμής του ηλεκτροκίνητου τραμ στο Πασαλιμάνι, αρχές 20ου αι. Μουσείο Φωτογραφίας ''Χρήστος Καλεμκερής'' Δήμου Καλαμαριάς. Πειραιάς, Αττική, Ελλάδα

Η γραμμή του ηλεκτροκίνητου τραμ στο Πασαλιμάνι, όπως αποτυπώνεται στην καρτ ποστάλ των αρχών του 20ού αιώνα, διασχίζει παραλιακά το αστικό τοπίο του Πειραιά, ακολουθώντας την καμπύλη της ακτής και εφάπτοντας το πολυσύχναστο λιμάνι με τις βάρκες και τις αποθήκες. Το τραμ με αριθμό 215 εισέρχεται σε έναν χώρο ζωής και εμπορίου, όπου ο Πειραιάς προβάλλει ως πόλη-πύλη του θαλάσσιου εμπορίου, ενώ η οικιστική μάζα του λόφου αποκαλύπτει τη συνεχή και πυκνή ανοικοδόμηση, με χαμηλά κυρίως κτίσματα, κεραμοσκεπές και στενούς δρόμους που ανεβαίνουν σταδιακά προς την ενδοχώρα.

Η αριστερή πλευρά του δρόμου δείχνει καλοδιατηρημένες πολυκατοικίες αστικού τύπου με εξώστες από σφυρήλατο σίδηρο και νεοκλασική πρόσοψη, που υποδηλώνουν την οικονομική άνοδο της περιοχής. Το λιθόστρωτο ή χωμάτινο οδόστρωμα και η σαφής γραμμική χάραξη των γραμμών του τραμ μαρτυρούν οργανωμένη υποδομή, ενώ τα καλώδια ηλεκτροδότησης σηματοδοτούν τη σταδιακή ενσωμάτωση του Πειραιά στη μητροπολιτική συγκοινωνία της Αθήνας. Η παρουσία ανθρώπων σε δεύτερο πλάνο, αλλά και η έντονη τοπογραφική διαβάθμιση, τονίζουν τη φυσική και κοινωνική κλιμάκωση της πόλης, με το τραμ να συνδέει το παραλιακό εμπόριο με τις συνοικίες κατοικίας και καθημερινής ζωής.