Ιππήλατα τραμ σε δρόμο των Αθηνών, στα τέλη του 19ου αι. Μουσείο Φωτογραφίας ''Χρήστος Καλεμκερής'' Δήμου Καλαμαριάς. Αθήνα, Αττική, Ελλάδα

Σε στενό δρόμο της Αθήνας στα τέλη του 19ου αιώνα, δύο ιππήλατα τραμ κινούνται διαδοχικά ανάμεσα σε πεζούς και αστικά κτήρια με εμφανείς νεοκλασικές επιρροές. Τα οχήματα, με ξύλινο αμάξωμα, σιδηροτροχιές και πλούσια τζαμαρία, υποδηλώνουν την οργανωμένη, αλλά ακόμη χαμηλής ταχύτητας μορφή δημόσιας συγκοινωνίας που εξυπηρετούσε τα βραχύβια δρομολόγια στο κέντρο της πόλης. Ένα άλογο έλκει κάθε βαγόνι, ενώ επιβάτες και πεζοί συνυπάρχουν στον ίδιο δρόμο, υπογραμμίζοντας τη συμβίωση μέσων και κυκλοφοριακών ρυθμών σε προ-μηχανοκίνητη Αθήνα.

Το φως που εισχωρεί από το βάθος αναδεικνύει τη γεωμετρία του δρόμου και την κίνηση των ανθρώπων, καθώς και την έλλειψη κυκλοφοριακής υποδομής. Η καθημερινότητα εκτυλίσσεται σε κοντινή επαφή μεταξύ των κατοίκων, με την κοινόχρηστη μεταφορά να εντάσσεται ομαλά στον κοινωνικό ιστό της εποχής.

Η φωτογραφία αποτελεί ανεκτίμητο ντοκουμέντο της πρώιμης αστικής κινητικότητας, φωτίζοντας τη φάση μετάβασης της ελληνικής πρωτεύουσας από την εποχή του αλόγου στην εποχή του ηλεκτρισμού. Το ιππήλατο τραμ ενσαρκώνει ένα μετέωρο βήμα ανάμεσα στην παράδοση και τη βιομηχανική πρόοδο, λειτουργώντας ως φορέας αστικοποίησης και τεχνολογικής εξοικείωσης των Αθηναίων.