Ο χορός του Ζαλόγγου. Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλέξανδρου Σούτσου

Δημιουργός : Ζογγολόπουλος Γιώργος (Αθήνα 1903-Αθήνα 2004). Μπρούντζος Διαστάσεις έργου: 131 x 174 x 39 εκ. Συλλογή Εθνικής Πινακοθήκης Εθνική Γλυπτοθήκη Αρ. Έργου Π.3115

Το γλυπτό «Ο Χορός του Ζαλόγγου» του Γιώργου Ζογγολόπουλου, φιλοτεχνημένο το 1953 από μπρούντζο (διαστάσεις: 131 × 174 × 39 εκ.), αποτελεί μελέτη για το ομώνυμο μνημείο που ανεγέρθηκε το 1961 στο Ζάλογγο, τιμώντας την ηρωική πράξη των Σουλιωτισσών το 1803. Η σύνθεση παρουσιάζει τέσσερις γυναικείες μορφές, πιασμένες χέρι-χέρι, οι οποίες σταδιακά απλοποιούνται και αφαιρούνται, καταλήγοντας σε μια αφηρημένη μορφή, αποδίδοντας τον ρυθμό και το μεγαλείο της θυσίας τους.

Το έργο εκτίθεται στην Εθνική Γλυπτοθήκη, εντός του Άλσους Στρατού στο Γουδή, και αποτελεί σημαντικό παράδειγμα της μετάβασης του Ζογγολόπουλου από τον ρεαλισμό στην αφαιρετική γλυπτική. Η λιτή και σχηματοποιημένη απόδοση των μορφών ενισχύει τη διαχρονικότητα και τον συμβολισμό της συλλογικής αυτοθυσίας.

Το μνημείο στο Ζάλογγο, ύψους 15 μέτρων και μήκους 18 μέτρων, σχεδιάστηκε ώστε να είναι ορατό από μεγάλη απόσταση και να εναρμονίζεται με το επιβλητικό τοπίο. Η κατασκευή του ξεκίνησε το 1954 και ολοκληρώθηκε το 1960, με τη συμβολή του αρχιτέκτονα Πάτροκλου Καραντινού και του μαρμαροτεχνίτη Ελευθέριου Γυφτόπουλου.

Το 2022, το Ίδρυμα Γεωργίου Ζογγολόπουλου υπέβαλε αίτημα στην UNESCO για την αναγνώριση του μνημείου ως Διεθνούς Τοπόσημου για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών, αναδεικνύοντας την πράξη των Σουλιωτισσών ως σύμβολο γυναικείας αυτοδιάθεσης και αντίστασης.