Το μνημείο ''Η Γυναίκα της Πίνδου 1940'' στην Πλατεία Φαναριωτών. Συλλογή : Δομπούλας Κώστας

Στην πλατεία Φαναριωτών της Θεσσαλονίκης, στη συμβολή των οδών Παύλου Μελά, Μητροπόλεως και Στρατηγού Καλλάρη, δεσπόζει το μνημείο «Η Γυναίκα της Πίνδου 1940», έργο του γλύπτη Κώστα Δομπούλα. Το άγαλμα, κατασκευασμένο από χαλκό και τοποθετημένο σε μαρμάρινη βάση, ανεγέρθηκε το 1990 με πρωτοβουλία της Ηπειρωτικής Εστίας Θεσσαλονίκης, ως φόρο τιμής στις Ηπειρώτισσες γυναίκες που συνέβαλαν καθοριστικά στον ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940.

Η γλυπτική σύνθεση απεικονίζει μια Ηπειρώτισσα ντυμένη με βαριά στρατιωτική περιβολή, κουβαλώντας πολεμοφόδια στην πλάτη της. Το δεξί της πόδι πατάει πάνω σε έναν βράχο, υποδηλώνοντας την ορμητική της κίνηση και την αποφασιστικότητά της να ανταποκριθεί στις δύσκολες συνθήκες του πολέμου. Στη μαρμάρινη βάση του αγάλματος είναι χαραγμένα τα λόγια:

«Γυναίκες Ηπειρώτισσες, ξαφνιάσματα της φύσης,

εχθρέ γιατί δεν ρώτησες, ποιόν πας να κατακτήσεις».

Αυτοί οι στίχοι, προερχόμενοι από το τραγούδι «Οι Ηπειρώτισσες» σε μουσική Γιώργου Κατσαρού και στίχους Πυθαγόρα, αποτυπώνουν τον ηρωισμό και την ανιδιοτελή προσφορά των γυναικών της Πίνδου κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Το μνημείο αυτό αποτελεί ένα σημαντικό σημείο αναφοράς για τη συλλογική μνήμη της πόλης, τιμώντας τη συμβολή των γυναικών στον αγώνα για την ελευθερία και την αντοχή τους σε δύσκολες εποχές.